تحسین کودک یکی از ابزارهای تربیتی است که باعث شکوفایی استعدادهای کودک می شود

چگونه کودکتان را تحسین می کنید؟

چگونه کودکتان را تحسین می کنید؟

تحسین کودک یکی از ابزارهای تربیتی است که باعث شکوفایی کودک می شود به شرطی که اصول صحیح آن را رعایت کنیم. تحسین کودک اگر در مسیر درست خود قرار بگیرد باعث می شود بتواند استعدادهای درونی خود را شکوفا کند و در مسیر موفقیت قدم بردارد. درباره راه های درست تحسین کردن کودکان توجه به برخی نکات اهمیت دارد که در این یادداشت به آن اشاره خواهد شد:
الف) تحسین بلافاصله باشد
وقتی کودک ما تلفن را بسیار مؤدبانه جواب می دهد، باید بلافاصله او را تحسین کنیم: «ممنون پسرم که این قدر مودبانه صحبت کردی»؛ اما هنگام بدرفتاری باید از هرگونه توجهی پرهیز کرد. حتی آه کشیدن، خیره شدن، چشم غره رفتن و... ؛ زیرا این رفتارها «توجه» است و می تواند رفتار غلط او را افزایش دهد. باید این نکته را به والدین بگوییم که هر گونه توجه باعث افزایش رفتار می شود؛ چه رفتار مطلوب و چه رفتار نامطلوب.

هرگونه توجه به رفتار کودک، باعث افزایش آن رفتار می‌شود؛ چه رفتارِ مطلوب و چه رفتارِ نامطلوب.


5b0912200edd1.jpg


ب) تحسین باید توصیفی باشد
تحسین توصیفی به کودکان کمک می کند تا آنچه برای جلب توجه مثبت والدین باید انجام دهند، بیاموزند: «محمد جان وقتی می بینم این قدر خوب و مودبانه با دیگران صحبت می کنی، خیلی خوشحال می شوم».
به والدین توصیه می کنیم هرگونه رفتار مثبت کودک را حتی اگر کم اهمیت باشد، تحسین کنید. در واقع این امر به شما کمک می کند که موارد زیادی برای تمرین تحسین داشته باشید.
ج) تحسین خود را صادقانه ابراز کنید
به همراه تحسین، از تماس لمسی غافل نباشید که این کار تاثیر تحسین شما را می افزاید. این ناز و نوازش، بوسیدن، در آغوش گرفتن یا با دست آرام به پشت دست زدن را نیز شامل می شود. البته در این باره به علاقه کودک خود توجه کنید؛ زیرا بسیار دیده می شود که پدر و مادر برای ابراز علاقه به کودک خود کاری را انجام می دهند که او دوست ندارد؛ با این حال بر انجام آن کار اصرار دارند؛ برای مثال برخی بچه ها از اینکه در آغوش گرفته شوند و فشار داده شوند، ناراحت می شوند؛ پس توجه داشته باشیم که نخستین اصل در ابراز محبت، احترام به خواست طرف مقابل است وگرنه نتیجه معکوس خواهیم گرفت.
د) به تنوع در تحسین توجه کنید
اگر برای مدتی تحسینی خاص مانند «پسر خوب» یا «کار خوب» را به کار می بریم، ممکن است اثر خود را از دست بدهد و کودک ما نسبت به آن بی توجه شود.

اگر برای مدتی تحسینی خاص مانند«پسر خوب» یا «کار خوب» را به کار می‌بریم، ممکن است اثر خود را از دست بدهد و کودک ما نسبت به آن بی‌توجه شود.

در تشویق رفتار، می توان از تحسین القایی نیز بهره برد؛ زیرا به کودکان می آموزد که آنچه مناسب است، انجام دهند و از بدرفتاری بپرهیزند. در این روش از کلماتی مانند «در عوض» و «بدون» استفاده می شود؛ به مثال های زیر توجه کنید:
«از اینکه بدون غرغر کردن اسباب بازی هایت را جمع کردی، بسیار متشکرم»؛
«از اینکه به جای پخش کردن اسباب بازی هایت، با آن ها مرتب بازی می کنی، متشکرم»؛
«از اینکه به جای محکم بستن درب، آن را آهسته بستی متشکرم».
تحسین القایی می تواند مشکلات را پیش از شروع یا شدید شدن، متوقف کند و کودکان را تشویق نماید تا به رفتار مطلوب خود ادامه بدهد؛ همچنین این فن به کودکان می آموزد که چه کارهایی را نباید انجام دهند و در این روش از توصیف استفاده می شود.
والدین می توانند پیش از شروع بدرفتاری، برای پیشگیری از رفتار نادرست از این روش استفاده کنند. گاه می توان تحسین القایی را با نوازش همراه کرد و گاه با این فن از پاداش ها و امتیازها بهره برد. در اینجا نیز تحسین القایی باید متناسب با مقطع سنی فرزند باشد؛ یعنی تحسین القایی برای کودک پنج ساله، نسبت به نوجوان پانزده ساله متفاوت است.[1]
در این روش (پاداش دادن به رفتار مناسب) والدین با تقویت رفتار درست، باعث کاهش رفتار نادرست فرزند خود می شوند؛ ضمن آنکه فرزندانشان به آسیب هایی دچار نمی شوند که در یادآوری رفتار غلط است(سرزنش، جرئت بر رفتار غلط و...).

منبع: تنبیه؛ آری یا خیر؟، مجید همتی، مرکز مأوا و انتشارات امام خمینی، 1396

-----------------------------------
پی‌نوشت:
[1] . ریچارد دانگل، آموزش مهارت های کنترل کودک، ص45-60.

مطالب مرتبط